Các giao dịch Bitcoin hoạt động như thế nào?

phungtram 25/02/2018

Các giao dịch Bitcoin được gửi và nhận giữa những ví điện tử Bitcoin, chúng được đăng ký bằng kỹ thuật số để đảm bảo an toàn. Mọi người trong network có thể biết về thông tin của các giao dịch cũng như là lịch sử của chúng, khi truy nguyên nguồn gốc mà Bitcoin được sản xuất. Tuy nhiên, họ không thể thay đổi bất kỳ dữ liệu nào trên giao dịch mà chỉ có thể ghi nhận thành một dữ liệu khác (tính minh bạch hoàn toàn).

Cùng với sự phát triển của thị trường cryptocurrency hiện nay, việc bạn mua vào Bitcoin là một ý tưởng tuyệt vời nếu bạn là một nhà đầu cơ chờ giá lên, nhưng có phải tất cả các điểm của đồng tiền đều được sử dụng? Vậy, khi sử dụng Bitcoin, các giao dịch này làm việc như thế nào? Để trả lời cho câu hỏi đó, chúng ta hãy điểm qua đặc điểm cơ bản của một giao dịch Bitcoin hay đơn giản là những câu hỏi thường gặp khi thực hiện loại giao dịch này.

Không có Bitcoin nào cả, chỉ có danh sách của các giao dịch Bitcoin

Bitcoin không tồn tại ở bất cứ nơi đâu, ngay cả trên một ổ cứng. Chúng tôi nói về ai đó có các Bitcoin, nhưng khi bạn nhìn vào một địa chỉ Bitcoin cụ thể, nó không thật sự có Bitcoin hữu hình trong nó, cũng giống như việc bạn sở hữu bảng Anh hoặc đô la Mĩ trong một tài khoản ngân hàng.

Mỗi người khi tham gia vào mạng lưới Bitcoin sẽ có một bản ghi cá nhân, bản ghi này sẽ tự động tăng hay giảm đúng bằng số lượng Bitcoin bạn thực hiện giao dịch. Nếu có một giao dịch xuất hiện, cả hai bên sẽ có một bản cân đối chung, chúng được sự xác nhận của cả hai bên và được phát vào hệ thống Bitcoin để các miner đóng gói giao dịch. Vì thế, khi bạn thực hiện một giao dịch Bitcoin thực tế bạn không sử dụng bất kỳ Bitcoin nào mà chỉ thay đổi bản ghi của các cá nhân với nhau (bảng cân đối).

Tất cả các bảng cân đối chứa thông tin giao dịch sẽ được lưu trữ trong một sổ cái công khai khổng lồ được gọi là blockchain. Nếu bạn muốn tìm bảng cân đối của bất kỳ địa chỉ Bitcoin nào, thông tin không được giữ tại địa chỉ cố định nào đó mà giữ tại blockchain. Nơi đây, người dùng có thể sử dụng lịch sử chung của các giao dịch nhưng không thể làm thay đổi nội dung bất kỳ giao dịch nào (đặc tính không thể thay đổi của blockchain).

Giao dịch Bitcoin trông như thế nào?

Nếu Alice gửi một vài Bitcoin cho Bob, giao dịch đó sẽ có ba phần thông tin:

Một, thông tin đầu vào: Những địa chỉ Bitcoin được Alice sử dụng để nhận Bitcoin trước đây.

Hai, khoản tiền: Đây là số lượng Bitcoin mà Alice gửi cho Bob.

Ba, thông tin đầu ra: Địa chỉ Bitcoin của Bob.

Nó được gửi như thế nào?

Tôi có phải đợi khi thực hiện giao dịch không?

Bởi vì giao dịch của bạn phải được xác nhận bởi thợ mỏ (miner) nên đôi khi bạn buộc phải đợi cho đến lúc họ hoàn thành xong việc xác nhận này. Giao thức Bitcoin được thiết lập để mỗi khối mất khoảng 10 phút để được xử lý.

Một số nơi có thể yêu cầu bạn đợi đến khi giao dịch được đưa vào block (tức là giao dịch được xác nhận), có nghĩa là bạn phải pha một tách cà phê và chờ đến khi có xác nhận giao dịch mới hoàn thành việc mua sản phẩm hoặc dịch vụ.

Mặt khác, một số nơi sẽ không yêu cầu bạn chờ đến khi giao dịch được xác nhận. Họ đang đánh cược với bạn rằng giao dịch của bạn sẽ được xác nhận. Vì họ nghĩ rằng, với họ những giao dịch này thường là giao dịch có giá trị thấp, rủi ro gian lận không cao. Trường hợp được đề cập ở trên là hiện trạng double-spending, khi một người dùng nào đó sử dụng cùng một khoảng Bitcoin nhưng chi tiêu cho hai giao dịch khác nhau. Khi gặp vấn đề double-spending, giữa hai giao dịch thì chắc chắn chỉ có một giao dịch được chấp nhận. Vì thế, việc các miner xác nhận trúng giao dịch ‘đúng’ chiếm tỷ 50%-50%, điều đó giải thích vì sao nói họ đang đánh cược với bạn.

Số lượng đầu vào và đầu ra không khớp là như thế nào?

Các giao dịch Bitcoin chỉ tồn tại dưới dạng bản ghi, ở cùng một địa chỉ ví Bitcoin bạn có thể thực hiện nhiều giao dịch khác nhau. Giả thiết rằng Jane gửi Alice 2 Bitcoin, Philip gửi Alice 3 Bitcoin và Eve gửi cho Alice 1 Bitcoin, tất cả đều là các giao dịch riêng biệt vào những thời điểm khác nhau.

Không có sự kết hợp tự động trong ví Bitcoin của Alice để tạo một tệp chứa 6 Bitcoin. Nó là thông tin được ghi trên nhiều bảng ghi khác nhau. Khi Alice muốn gửi Bitcoin cho Bob, ví Bitcoin sẽ sử dụng bản ghi giao dịch giữa 2 người trước đó để ghi thêm vào một khoảng Bitcoin đúng bằng khoảng Bitcoin mà cô ấy muốn gửi cho Bob.

Trong trường hợp, ví của Alice không tồn tại giao dịch nào có số lượng Bitcoin trùng khớp với khoảng cô ấy muốn chuyển cho Bob, hay không có giao dịch nào kết hợp vừa đúng với khoảng đó. Theo nguyên tắc, Alice không thể chia tách số tiền trong một giao dịch cố định thành nhiều số tiền nhỏ hơn, chỉ có thể chi tiêu toàn bộ khoảng Bitcoin đó.

Trong giao dịch này, ví Bitcoin của Alice sẽ tìm một giao dịch có số Bitcoin lớn hơn khoảng Bitcoin sẽ gửi cho Bob. Phần còn dư sẽ có một địa chỉ khác nhưng vẫn chứa trong ví Bitcoin của Alice.

Ví dụ: Alice gửi 2 Bitcoin mà cô nhận được từ Jane cho Bob. Ở giao dịch này, địa chỉ ví của Alice (A) dùng để nhận số BTC từ Jane là thông tin đầu vào và địa chỉ nhận BTC của Bob (B) là thông tin đầu ra, khoảng Bitcoin ở giao dịch này là 1,5 BTC. Phần còn lại: số lượng là 0,5 BTC sẽ có một địa chỉ mới (C) nhưng vẫn chứa trong ví Alice. Nếu có một giao dịch khác, Alice chuyển cho Eve 0,5 BTC, giao dịch mới này có thông tin đầu vào địa chỉ mới (C), thông tin đầu ra là địa chỉ ví của Eve (D) và số lượng giao dịch là 0,5 BTC.

Có khoản phí giao dịch nào không?

Câu trả lời là “Có”.

Bằng phí giao dịch được tính bởi nhiều yếu tố. Một số ví cho phép bạn đặt các khoản phí này một cách thủ công. Bất kỳ phần dư nào của một giao dịch không được người nhận nhận được thì nó được coi là một khoản phí dành cho miner. Ví dụ, Alice gửi cho Bob 1 BTC, ví của Alice sẽ ghi nhận đã chuyển cho Bob là 1,00045 BTC thì 0,00045 BTC này là phí dành cho miner, trong khi Bob vẫn nhận đủ 1 BTC. Điều này dẫn đến một số miner sẽ kiếm thêm khoảng phí trên ngoài phần thưởng từ việc tìm ra block.

Hiện tại, một số miner vẫn xử lý nhiều giao dịch không phí nhưng khi phần thưởng từ các block giảm, điều này sẽ ít xảy ra hơn.

Một trong những điều đáng ngại về phí giao dịch trước đây là việc tính toán các khoản phí đó rất phức tạp và bí mật. Nó là kết quả của nhiều phiên bản cập nhật các giao thức và nó tự phát triển.

Việc cập nhật phần mềm lõi sẽ giúp cho các giao dịch Bitcoin thấy được cách tận dụng (handle) phí dịch vụ thay vì đánh giá mức phí thấp nhất được mời người chấp nhận.

Tôi có thể lấy biên nhận không?

Bitcoin không có ý nghĩa với biên nhận. Mặc dù có những thay đổi trong phiên bản 0.9, nhưng nó chỉ cho biết cách hoạt động của phương thức thanh toán, làm cho chúng trở nên thân thiện hơn và hoàn thiện hơn.

Công ty thanh toán (Payment processors) BitPay cũng cung cấp các tính năng tiên tiến nhưng bạn cũng sẽ không nhận được chứng từ của giao dịch Bitcoin gốc (native bitcoin transactoin), chẳng hạn như biên lai và sự xác nhận của các trang web trực tuyến.

Điều gì sẽ xảy ra nếu tôi chỉ muốn gửi một phần của Bitcoin?

Các giao dịch Bitcoin có thể được chia nhỏ. Một Satoshi là 1/100.000.000 Bitcoin. Trên network Bitcoin, bạn có thể gửi một giao dịch nhỏ như 5430 satoshi.

P.Trầm – Theo Coindesk

Đánh giá