Điều gì làm nên giá trị của Bitcoin?

Satoshi Nakatomoon 17/04/2017

Follow Tiendientu on Telegram

Giá trị của Bitcoin là mối quan tâm có liên quan đến lợi ích và tính hữu dụng của nó. Từ ngữ “giá trị”, như được sử dụng ở đây, không bị nhầm lẫn với “giá cả”, là giá trị về tiền của Bitcoin. Sự hữu ích và giá trị của hệ quả của Bitcoin là kết quả của nhiều các khía cạnh của sự đổi mới, mạng lưới, và các đặc tính. Bài viết này thảo luận về các yếu tố quan trọng nhất có thể giúp người dùng cân nhắc về giá trị của Bitcoin. 

Giá trị khoa học


Về lĩnh vực khoa học, sự đổi mới của Bitcoin
giá trị vì giải quyết được 2 vấn đề thông dụng lâu dài (hoặc  Two
Generals Problem – Byzantine Generals’ Problem), giải pháp thông minh
của của Nakamoto cho tình trạng khó khăn của việc tiêu xài hai lần đã
đạt được thông qua việc ghi nhận lại sự tự tổ chức và đồng thuận theo
thời gian. Blockchain, sổ cái chia sẻ của cộng đồng, được duy trì bởi các node peer to peer trong mạng lưới Bitcoin.

Giá trị kỹ thuật

Bitcoin có tính phân quyền thông qua mạng lưới phân phối peer to peer, không có 1 đầu não trung tâm để giao thức Bitcoin phụ thuộc vào trong quá trình tồn tại. Do đó, giống như BitTorrent, Bitcoin, có thể kháng cự lại sự kiểm duyệt (censorship-resistant) – và không thể tắt được nó. Khía cạnh này của Bitcoin thật sự quan trọng từ khi việc tiếp tục sử dụng Bitcoin không
tùy thuộc vào sự chấp thuận của bất kì cơ quan chính quyền bên ngoài
nào, ý kiến hoặc hành động. Trở thành sự thay thế có thể kháng lại kiểm
soát của tiền tệ chính thống và hệ thống thanh toán đã giúp Bitcoin trở thành công nghệ phân phối không thể đảo ngược.

Giá trị xã hội

Phát minh của Satoshi Nakamoto trong lĩnh vực khoa học máy tính là một cột mốc quan trọng. Thêm vào đó, hàm ý của việc Bitcoin tạo
ra các thanh toán và giao dịch là nó loại bỏ sự tin tưởng. Sổ cái phân
phối và hệ thống phân quyền có nghĩa không có nhu cầu thực nào được tin
tưởng để giao thức Bitcoin sử dụng. Mỗi người dùng Bitcoin sở
hữu và kiểm soát hoàn toàn tiền của mình, và tự có trách nhiệm với an
toàn cũng như các sử dụng. Không có bên thứ ba như ngân hàng hoặc các
yếu tố phân quyền, nhu cầu được tin cậy để nắm giữ, giải ngân hoặc duy
trì sự nắm giữ Bitcoin của ai đó. Thuộc tính trust-less của Bitcoin loại trừ rủi ro tồn tại trong việc tin tưởng các tổ chức bên ngoài – trong thực tế, mạng lưới tác động đến sự phân quyền của Bitcoin sẽ loại bỏ các thế lực tập trung quyền hạn ở tất cả mọi nơi.

Token của giá trị

Mặc dù Bitcoin
thể được sao chép rất nhiều lần, nó chỉ có thể tiêu 1 lần duy nhất. Đặc
tính thiết kế này có thể xác minh bằng cách tạo ra các bản sao của ví Bitcoin đang tồn tại trên 1 máy tính khác. Bitcoin tương
tự sẽ tồn tại trong hai vị trí vật lý, nhưng chỉ có lần tiêu xài đầu
tiên là thành công. Mạng lưới sẽ nhận ra lần thử thứ 2 nhằm sử dụng đúng
Bitcoin đó để tiêu xài hai lần và từ chối nó. Đây là 1 sáng kiến quan trọng khiến Bitcoin khác biệt so với những nỗ lực tạo ra tiền tệ điện tử trước đây.

Giá trị thiết kế của Bitcoin


Với
giải pháp cho vấn đề chi tiêu hai lần trong thiết kế của mình, các đặc
tính rõ ràng cung cấp cho người dùng những giá trị bổ sung:
1.    Phương pháp thanh toán (tiền tệ)
2.    Lưu trữ tài sản (kho an toàn và khả năng truyền tải)
3.    Sổ cái giao dịch công cộng phân quyền (Blockchain)
4.    Cơ chế hợp đồng (tuy có nhiều tiềm năng to lớn nhưng hầu hết không được sử dụng)

 

Trong việc sử dụng hàng ngày, 3 ứng dụng đầu tiên của Bitcoin thường được dùng phổ biến và chèn lên nhau.

Giá trị an ninh

Bitcoin sử dụng cặp key công cộng – cá nhân (public-private key pairs) nhằm bảo vệ các giao dịch. Một địa chỉ Bitcoin là một key công cộng tạo ra từ 1 key cá nhân được lưu trữ trong ví của người dùng. Giao dịch Bitcoin định
riêng cho 1 địa chỉ tạo ra bởi ví được xác nhận bởi key công cộng của
địa chỉ đó và chỉ có thể được “mở khóa” (hoặc sử dụng) khi nhập chính
xác key cá nhân. Vì thế, các giao dịch Bitcoin được bảo vệ khỏi trộm. Cơ chế căn bản nhằm ngăn cản việc tiêu 2 lần sẽ bảo vệ Bitcoin khỏi các hoạt động giả mạo.

Giá trị của việc phát triển


Bitcoin
có sẵn như là 1 phần mềm miễn phí và mã nguồn mở với giấy phép MIT.
Thêm vào đó, giao thức cũng phát triển thông qua dự án Open Source
khuyến khích cộng đồng xây dựng và hợp tác.
Việc
hợp tác phát triển của mã nguồn có sẵn trên cộng đồng được xem xét là 1
cách làm thích hợp để đóng mã nguồn được phát triển bởi 1 đội ngũ nhất
định. Bug và các lỗi an ninh sẽ được xác minh và sửa chữa nhanh chóng –
xung quanh việc này – nguyên tắc sức mạnh và số lượng cũng như tính đa
dạng của các kĩ năng sẽ cho phép năng suất tăng cao hơn.
Các nhà phát triển Bitcoin Core hầu hết đều là các tình nguyện viên không được trả tiền, những người này duy trì và quản lý mã nguồn Bitcoin.
Nếu công việc của họ có điều gì đó ít quan trọng và thú vị, thì đó có
thể được mô tả như là một “thankless task” (công việc không được cảm
ơn), nhưng họ vẫn chưa đại diện cho những nhà phát triển vất vả nhất làm
việc trong mảng này. Các coredevs (nhà phát triển lõi) đóng góp hàng
ngàn giờ viết code và tuân thủ nghiêm ngặt các đặc điểm thiết kế của
Satoshi để đưa tầm nhìn của Bitcoin sang thực tế.

Giá trị của mạng lưới


Mạng lưới Bitcoin
1 mạng lưới phân quyền ngang hàng với lý tưởng là phân phối và đa dạng.
Node peer to peer càng phổ biến, mạng lưới càng phân quyền. Các node
càng đa dạng (không giống nhau) thì sự hiện diện của mạng lưới càng rộng
lớn hơn, do đó, nó càng linh hoạt và an toàn hơn. Giao thức Bitcoin được
thiết kế để tìm kiếm các consensus giữa các node, và sự phân quyền cao
hơn đồng nghĩa với việc mạng lưới mạnh mẽ, chắc chắn hơn. Tất cả những
yếu tố trên tạo ra một Blockchain giá trị hơn.

 

Giá trị của các miner

Miner của Bitcoin được thưởng Bitcoin mỗi khi hoàn thành giao dịch trong các block. Các block được đào thường được nối với Blockchain, và trở thành 1 phần của sổ cái công cộng. Bằng cách thực hiện cái giao dịch, xây dựng Blockchain,
và làm chủ các node peer to peer duy trì sự đồng thuận của mạng lưới,
các miner đại diện cho xương sống của mạng lưới phân phối Bitcoin. Với công việc giữ mạng lưới luôn vận hành mọi lúc và duy trì các Blockchain trước đó, các miner (kết hợp chặt chẽ với các nhà phát triển) là những người dùng giao thức Bitcoin mang lại giá trị nhiều nhất.

Giá trị của sự truyền dẫn và lưu trữ


Các loại tiền tệ dự trữ trên thế giới, cùng với hầu hết các loại tiền quốc gia, cso thể được đổi sang Bitcoin để lưu trữ hoặc giao dịch thông qua mạng lưới Bitcoin. Có vẻ như với việc gia tăng số lượng tiền, lợi nhuận khi sử dụng Bitcoin để giao dịch/lưu trữ cũng tăng theo.
Bitcoin trong
kho có thể được đảm bảo an toàn bằng rất nhiều cách khác nhau, bao gồm
password, sinh trắc học hoặc các giao dịch đa chữ kí. Mặc dù sự ăn cắp
password hoặc lỗi của con người có thể gây ra sự mất mát đối với Bitcoin lưu trữ, rủi ro vẫn nhỏ hơn nhiều so với các tài sản thực như tiền giấy hoặc vàng thỏi. Việc giao dịch Bitcoin thông
qua mạng lưới thanh toán rẻ hơn và nhanh hơn khi chuyển cùng số lượng
đó thông qua các kênh truyền thống, bớt vướng víu hơn và an toàn hơn so
với giao dịch với vàng thỏi.

Giá trị của hợp đồng và ứng dụng


Bitcoin
được mô tả bởi Satoshi Nakamoto, mặc dù khía cạnh này của giao thức đã
tìm ra vài ứng dụng. Các hợp đồng mở rộng tiện ích đa chữ kí của Bitcoin bằng cách cho phép hai bên hoặc nhiều bên tham gia vào việc đồng ý được thực hiện bởi các sự kiện bên ngoài mạng lưới Bitcoin.
Ví dụ bao gồm cả Options Contracts, Wills và các quyền đặt cược nhị
phân (binary) như kết quả trận bóng chuyền nữ Brazil. Trong tương lai,
tiện ích này của Bitcoin sẽ được hiểu rõ hơn, sử dụng thường xuyên hơn và bổ sung nhiều giá trị hơn cho giao thức.
Blockchain phân
phối được thiết kế để phù hợp với các chuỗi thay thế, bằng cách này sẽ
mở của cho các ứng dụng có thể sử dụng và tăng giá trị cho giao thức Bitcoin. Các ứng dụng phân phối sẽ cung cấp giá trị bằng cách làm cho Bitcoin hữu dụng hơn.

Kết luận

Chúng ta có thể thấy cách thức mà giá trị của Bitcoin không
thể bị giảm đối với 1 thành phần riêng biệt hay đặc tính. Nhiều khía
cạnh của tiền tệ mã hóa đóng góp cho sự hữu ích cũng như mang lại lợi
nhuận lớn hơn các loại tiền giấy và các hệ thống đối thủ. Là 1 mạng lưới
phân quyền với sổ cái dựa trên sự đồng thuận, Blockchain Bitcoin có có đặc tính sáng tạo khuyến khích đổi mới nhiều hơn. Phần mềm nguồn mở của Bitcoin tạo điều kiện cho việc bổ sung và cải thiện.
Giá trị cốt lõi của Bitcoin trong thanh toán, lưu trữ và tính toán hiển nhiên được đánh giá từ sự hài lòng của người dùng khi mua Bitcoin, giao dịch với Bitcoin và sử dụng sổ cái trong mạng lưới này. Vào thời điểm tháng 9/2014, trung bình có khoảng 62,000 giao dịch Bitcoin được thực hiện mỗi ngày với tổng giá trị trung bình là 50 triệu USD mỗi ngày.

[Nguồn: Crypto.news – 17.4.2017]
Tia – tiendientu.org
Follow Tiendientu on Telegram